Đây Chiên Thiên Chúa

Thứ sáu - 16/01/2026 20:49 122

Chúa Nhật II Thường Niên A
(Is 49,3.5-6; l Cr 1,1-3; Ga 1,29-34)

Cả cuộc đời của Chúa Giêsu đều hướng đến thi hành thánh ý của Chúa Cha: dâng mình làm hiến lễ chuộc tội cho thiên hạ. Sứ điệp và chứng tá của Gioan Tẩy Giả về Chúa Giêsu cũng được cô đọng trong ý nghĩa ấy với hình ảnh “Chiên xóa tội trần gian”. Qua hình ảnh này, “ông cho thấy rằng Chúa Giêsu đồng thời vừa là Người Tôi trung đau khổ, im lặng chịu đem đi làm thịt và mang lấy tội lỗi muôn người, vừa là Chiên Vượt Qua, biểu tượng cho việc Cứu Chuộc Israel trong cuộc Vượt Qua đầu tiên. Cả cuộc đời của Đức Kitô diễn tả sứ vụ của Người: phục vụ và hiến dâng mạng sống làm giá chuộc muôn người” (GLHTCG, số 608).

Kitô hữu, với tư cách là môn đệ của Chúa Kitô, cũng được mời gọi đi vào con đường của Thầy, con đường thánh hóa nhờ thập giá: nên thánh và phục vụ cho sự thánh thiện của anh chị em mình. Thánh Phaolô nhắc nhở chúng ta trong thư gửi tín hữu Côrintô rằng chúng ta là “những người được thánh hoá trong Chúa Giêsu Kitô, được kêu gọi nên thánh, làm một với tất cả mọi người khắp nơi đang kêu cầu thánh danh Ðức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta” (1 Cr 1-3).
Vậy chúng ta cùng tìm hiểu sứ điệp và chứng từ của thánh Gioan để tìm ra bài học cho mình.

Gioan giới thiệu: Đây Chiên Thiên Chúa

Tước hiệu “Chiên Thiên Chúa” được tuyên đọc nhiều lần trong mỗi Thánh lễ, trước khi hiệp lễ (Ecce Agnus Dei) và được dùng để cầu nguyện trong Kinh Vinh Danh.

Chiên là con cừu non, dưới một tuổi, một hình ảnh giàu ý nghĩa biểu tượng trong văn hóa và Kinh Thánh Do Thái[1].

Trước hết, đó là biểu tượng của sự tinh tuyền, thanh sạch, vô tội, hiền lành, nhẫn nhịn, như hình ảnh người tôi trung được nói tới trong Is 52,13; 53,7-12: “Bị ngược đãi, người cam chịu nhục, chẳng mở miệng kêu ca; như chiên bị đem đi làm thịt, như cừu bị xén lông, người chẳng hề mở miệng… Vì đã nếm mùi đau khổ, người công chính, tôi trung của Ta, sẽ làm cho muôn người nên công chính và sẽ gánh lấy tội lỗi của họ”.
Con chiên cũng là biểu tượng con chiên chịu sát tế làm của lễ hy sinh thay cho Isaac (x. St 22) và được sát tế hàng ngày trong đền thờ làm của lễ đền tội.

Đặc biệt, con chiên gợi lại hình ảnh chiên vượt qua mà dân Israel đã dùng máu bôi lên khung cửa trong đêm vượt qua xưa (x. Xh 12). Trong đêm ấy, tất cả các con đầu lòng của người Do Thái đã thoát chết nhờ máu chiên bôi lên khung cửa.

Như vậy, hình ảnh “Chiên Thiên Chúa” mà Gioan dùng để giới thiệu Chúa Giêsu, diễn tả sứ mạng cứu thế của Chúa Kitô, được tiên báo trong Cựu Ước. Ngài là Người Tôi Trung Đau Khổ, là Con Chí Ái của Chúa Cha, trung thành vâng phục thánh ý Chúa Cha, hiến thân chịu chết, gánh lấy tội của muôn người để làm cho họ nên công chính. Ngài là Chiên Vượt Qua đích thực, vẹn toàn, vô tì tích (x. 1 Cr 5,7; 1 Pr 1,19), đã hy sinh thân mình, đổ máu ra để giải thoát muôn dân khỏi tội lỗi và cho họ được phục hồi phẩm giá tự do của con cái Thiên Chúa.

Gioan làm chứng: tôi đã thấy nên xin chứng thực…

Ông Gioan không chỉ giới thiệu nhưng còn làm chứng. Ông làm chứng rằng Thánh Thần đã ngự xuống trên Đức Giêsu. Đó là dấu hiệu cho thấy Ngài là Đấng Cứu Thế, sẽ làm phép rửa trong Thánh Thần, nghĩa là phép rửa tha tội và thánh hóa để cho họ được trở thành Kitô hữu, thành con cái tự do của Thiên Chúa.

Chúng ta thấy nơi Gioan phẩm chất của một chứng nhân đích thực của Chúa: trung thực, khiêm nhường và xác tín. Một đàng, ngài chân thành nhìn nhận sự thật về mình: tôi có sau và nhỏ bé hơn Đấng Cứu Thế, tôi đã không biết người…; đàng khác, ngài khiêm tốn công bố sự thật về Đấng Cứu Thế: Người có trước tôi, trổi hơn tôi, Thần Khí ngự xuống trên Người, Người là Đấng Thiên Chúa tuyển chọn…

Giáo hội giới thiệu và làm chứng về Chúa

Thánh Gioan đã thi hành sứ mệnh của mình bằng lời giới thiệu và chứng tá đời sống. Ngài đã tuyên bố cách xác tín rằng: “tôi đã thấy, nên xin chứng thực”. Ngài dạy chúng ta bài học về chứng nhân đích thực: sống theo ơn Chúa Thánh Thần để lời nói và hành động của chúng ta có thể giới thiệu và làm chứng về Đấng Cứu Thế. Thánh nhân cũng rất linh hoạt trong việc lựa chọn hình ảnh và ngôn ngữ để diễn tả sứ điệp: Chiên Thiên Chúa, phép rửa, chim bồ câu… Đây là những hình ảnh rất gần gũi nhưng cũng rất hấp dẫn và gây ấn tượng mạnh cho dân chúng thời Ngài, vì giàu chất Kinh Thánh và ý nghĩa biểu tượng.

Trung thành với truyền thống xa xưa, Giáo hội luôn thi hành sứ mệnh truyền giáo bằng lời rao giảng và gương sáng (docere verbo et exemplo). Tuy nhiên, chúng ta cũng được mời gọi có nhiều sáng kiến mục vụ truyền giáo để lời rao giảng và việc làm chứng của chúng ta trở nên hấp dẫn hơn với con người thời đại hôm nay. Trong thư chung 2025 mới đây, HĐGMVN cũng kêu mời dân Chúa hãy “sử dụng các phương tiện truyền thông với tư cách môn đệ thừa sai” và “có mặt trong môi trường kỹ thuật số để ‘đem yêu thương vào nơi oán thù, đem thứ tha vào nơi lăng nhục, đem an hòa vào nơi tranh chấp, đem chân lý vào chốn lỗi lầm’” (Kinh Hòa Bình)[2].

***

Sứ điệp Lời Chúa của Chúa Nhật II thường niên mời gọi chúng ta xác tín niềm tin vào Chúa Giêsu Kitô là “Chiên Thiên Chúa”, “Đấng xóa tội trần gian”, là Đấng đã hiền lành cam lòng chịu chết mà chuộc tội muôn dân, là Chiên Vượt Qua đích thực đã đổ máu ra để giải thoát muôn dân khỏi tội lỗi. Ngài đã chịu sát tế nhưng đã chiến thắng tử thần, được tôn vinh và ngự bên hữu Thiên Chúa để hằng chuyển cầu cho chúng ta.

Đồng thời, chúng ta cũng được mời gọi để noi gương thánh Gioan: giới thiệu và làm chứng về Chúa Cứu Thế qua việc sống tư cách của một con chiên đích thực của Chúa: hiền lành, trong sạch, hy sinh phục vụ, can đảm dấn thân vì Nước Trời, trung thành tìm kiếm và thi hành ý Chúa trong cuộc sống thường ngày, nhất là nơi những bổn phận và trách nhiệm của mỗi người chúng ta.

Lạy Chiên Thiên Chúa, Đấng xóa tội trần gian, xin thương xót và ban bình an cho chúng con. Amen.

[1] X. Ban Từ Vựng/UBGLĐT/HĐGMVN, “chiên”, “Chiên Thiên Chúa”, tr. 131-132.

[2] HĐGMVN, Thư chung 2025, số 5, nguồn WEB: https://hdgmvietnam.com/chi-tiet/thu-chung-nam-2025-cua-hoi-dong-giam-muc-viet-nam-ve-su-mang-loan-bao-tin-mung

Tác giả: Lm. Đaminh Trần Ngọc Đăng