Khám phá quan trọng về lịch sử Kitô giáo tại Bắc Âu

Thứ hai - 12/01/2026 05:11 24

Hình ảnh chi tiết tấm bùa bằng bạc có niên đại thế kỉ thứ ba gần như còn nguyên vẹn.
Bằng chứng sớm nhất về cộng đồng Ki-tô giáo phía Bắc dãy Alps: Khám phá tấm bùa niên đại thế kỉ thứ 3 ở Đức.

Trong một khám phá gấy chấn động, các nhà khảo cổ học ở Frankfurt am Main đã tìm thấy một tấm bùa bằng bạc có chứa đựng bằng chứng được cho là sớm nhất về cộng đoàn Ki-tô hữu ở phía Bắc của Dãy Alps. Đồ tác tạo có niên đại khoảng giữa thế kỉ thứ 3 này, được tìm thấy ở một khu mộ Rô-ma, trên bề mặt có khắc 18 dòng tiếng Latin liên quan tới Đức Giê-su Ki-tô, chứng minh sự lan rộng của Ki-tô giáo những thế kỉ đầu ở Châu Âu.

Khám phá và những phân tích

Tấm bùa được tìm thấy vào năm 2018 trong một cuộc khai quật kéo dài một ngôi mộ gần Thị trấn cổ Rôma ở Nida, thuộc địa hạt khu Praunheim thuộc Frankfurt. Nó được tìm thấy trong phần mộ của một người đàn ông khoảng 35-45 tuổi, cùng với những tài sản được chôn cất cùng, có niên đại khoảng năm 230-270 SCN. Trong đó, tấm bùa hình con nhộng bằng bạc, dài khoảng 35mm và rộng khoảng 9mm, có chứa một cuộn giấy bạc khắc những dòng chữ Latin.

Vì tính nhạy cảm dễ hư hỏng của tấm giấy bạc, các nhà khoa học đã phải sử dụng sự trợ giúp của công nghệ phân tích hình ảnh, như chụp cắt lớp vi tính (CT), để đọc và giải mã nội dung khắc trên đó. Những phát hiện này đánh dấu một bước ngoặt trong việc hiểu rõ sự hiện diện của các cộng đồng Kitô giáo tại vùng Germania thời La Mã, nơi trước đây hầu như rất ít bằng chứng về sự hiện diện của Kitô giáo.

Ý nghĩa của bản văn được khắc trên tấm bia

Tấm bia đáng giá vì nó chứa đựng nội dung hoàn toàn mang tính Ki-tô giáo, như:

Những lời kinh khẩn cầu sự bảo trợ của Thánh Ti-tô
Bao gồm Kinh Trisagion(Thánh, thánh, thánh), một lời cầu nguyện phụng vụ sớm nhất của Ki-tô giáo.
Đoạn trích thư gửi tín hữu Phi-líp-phê 2,10-11, cho thấy sự tương tự với những bản Kinh Thánh Ki-tô giáo sơ khai.

Khám phá này này có niên đại sớm hơn các bằng chứng về Kitô giáo trước đây trong khu vực từ 50 đến 100 năm, cho thấy rằng các tín hữu Kitô đã tồn tại và âm thầm thực hành đức tin của mình ở Bắc Âu dưới thời Đế chế La Mã.

Không giống những tấm bùa khác cùng thời gian, thường chứa đựng những yếu tố hỗn hợp Ki-tô giáo với ngoại giáo, vật chế tác này là một bằng chứng hoàn toàn Ki-tô giáo cổ kính và không sai lạc, nhấn mạnh đặc tính khác biệt của các tín hữu sơ khai thời kì bách hại.

Văn khắc: Bản dịch tiếng Latinh và tiếng Anh
Bản Latin đầy đủ như sau:

Sancte Tite, adiuta. Sancte Tite, adiuta. Sancte Tite, adiuta. Sanctus, sanctus, sanctus Dominus Iesus Christus, Filius Dei, qui est super caelos, qui sedet super cherubim et seraphim. Adiuta me, sancte Tite. Iesus Christus, Filius Dei vivi, miserere mei. Iesus Christus, Filius Dei vivi, miserere mei. Qui nomina eius invocant salvus erit.

Bản dịch Anh- Việt:

“Saint Titus, help me. Saint Titus, help me. Saint Titus, help me. Holy, holy, holy is the Lord Jesus Christ, the Son of God, who is above the heavens, who sits above the cherubim and seraphim. Help me, Saint Titus. Jesus Christ, Son of the living God, have mercy on me. Jesus Christ, Son of the living God, have mercy on me. Whoever calls on His name will be saved.”

“Lạy thánh Ti-tô, xin giúp con. Lạy thánh Ti-tô, xin giúp con. Lạy thánh Ti-tô, xin giúp con. Lạy Đấng Thánh là Đức Giê-su Ki-tô, Con Thiên Chúa, Đấng ngự trị trên các tầng trời, trên các thiên thần Kê-ru-bim và Sê-ra-phim. Xin giúp con, lạy thánh Ti-tô. Lạy Đức Giê-su Ki-tô, Con Thiên Chúa hằng sống, xin thương xót con. Những ai kêu cầu Thánh Danh Ngài sẽ được cứu độ”.

Những bằng chứng mang tính lịch sử Ki-tô giáo thời kì đầu

Tấm bùa cung cấp bằng chứng rõ ràng về những thực hành và niềm tin của các Ki-tô hữu trong suốt thời kì bách hại bởi chính quyền Rô-ma. Những lời khẩn cầu liên lỉ Đức Giê-su và thánh Ti-tô chứng mình một niềm tin sâu sắc, cũng như một sự xác tín về sự bảo vệ của Thần linh thông qua việc kêu cầu Danh Thánh và Kinh Thánh.

Cách diễn đạt mang tính phụng vụ của văn bản này phù hợp với các bản văn và lời cầu nguyện Kitô giáo vẫn còn được sử dụng cho đến ngày nay, qua đó càng khẳng định tầm quan trọng lịch sử và thần học của nó. Những hiện vật như vậy cho thấy cách các Kitô hữu thời kỳ đầu thể hiện lòng sùng kính và gìn giữ đức tin của mình, thường là trong hoàn cảnh phải bí mật.

Chi tiết về vật chế tác

Niên đại: Khoảng 230-270 SCN
Kích cỡ: Dài khoảng 35mm và rộng khoảng 9mm
Vật liệu: Tấm bùa hình con nhộng bằng bạc, có chứa một cuộn giấy bằng bạc.
Nguồn gốc: Rô-ma Germainia (Frankfurt, Đức Quốc ngày nay)

Khám phá này không chỉ xác định lại thời điểm sự lan truyền Ki-tô giáo tới Bắc Âu, nhưng còn cho chúng ta thấy đời sống đức tin của các tín hữu cách đây gần 1800 năm.
Nguồn: https://catholiconline.news/

Tác giả: Thất Nguyễn chuyển ngữ