Đức Lêô: “AI, có một sự khác biệt về bản thể học”

Đức Thánh cha khẳng định Giáo hội Công giáo ước mong làm mới mối tương quan với các nghệ sĩ.

Bởi Hannah Brockhaus

October 2, 2026 at 10:32 AM ET

Đức Lêô đã có buổi tiếp kiến với một nhóm nghệ sĩ vào Thứ Sáu,ngày 02 tháng 10 vừa qua: “Có một sự khác biệt nền tảng giữa nghệ thuật do con người sáng tạo và những gì trí tuệ nhân tạo có thể làm được dựa trên những tác phẩm của người khác.” 

Vì thế, “Giáo hội cần các bạn. Điều này đặc biệt đúng trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, nơi chúng ta phải biết phân biệt giữa những gì do con người tạo ra với những gì được tạo ra nhờ máy móc.”

Trích dẫn Thông điệp Magnificat Humanitas về AI, Đức Lêô khẳng định: “Có sự khác biệt về bản thể học – thậm chí trước cả sự khác biệt về thẩm mỹ học – giữa nghệ thuật và những gì máy móc có thể tạo ra nhờ việc tính toán thống kê dựa trên hàng triệu bức ảnh có sẵn. Các thuật toán thì thiếu “tính người”,  nơi “văn hóa và nghệ thuật chân thật bảo tồn căn tính ấy”.

Đức Giáo hoàng cũng nhấn mạnh đây chính là lý do tại sao Giáo hội Công giáo ước mong canh tân mối tương quan với các nghệ sĩ và các tổ chức văn hóa.

Bài diễn văn của Đức Lêô với các nghệ sĩ và người Giám tuyển tại Điện Tông Tòa là một phần trong buổi tiếp kiến về chủ đề “Nghệ thuật mở ra những khả năng: Sự gắn kết đa chiều”, được tổ chức bởi Bộ Văn Hóa và Giáo Dục.

Cũng trong bài diễn văn, Đức Thánh cha đã trích dẫn lời của Thánh Augustinô về “sự khắc khoải khôn nguôi của con người trong việc tìm kiếm chân lý”. Ngài nói: “Nghệ thuật chân chính, phải được thôi thúc bởi nỗi khắc khoải này. Vì lý do đó, Giáo hội không bao giờ coi nghệ thuật chỉ như một sự trang trí đơn thuần. Thay vào đó, với Giáo hội, nghệ thuật nuôi dưỡng thái độ nền tảng của việc lắng nghe, qua những gì chúng ta có thể học biết về những nỗi đau và khát vọng của con người. Đó là khát vọng cái đẹp, công lý và hòa bình của chúng ta. Những khát vọng ấy giúp chúng ta nhận ra khát vọng thẳm sâu trong cuộc tìm kiếm ý nghĩa của cuộc đời.

Đức Giáo hoàng lưu ý rằng, trong khi kỷ nguyên của các công cụ tìm kiếm chỉ đưa ra những câu trả lời ngay lập tức và bất tận của chúng cho “những gì chúng ta muốn”, thì nghệ thuật lại khác.

Theo đó, ngài khẳng định: Nghệ thuật “không được thực hiện bởi các chỉ số, nhưng bằng sự truy vấn. Thật vậy, sự truy vấn ấy là một sự tập trung cao độ mà không bao giờ thỏa mãn chỉ với tổng số của các dữ kiện. Bởi vì nghệ thuật thì không ngừng đào sâu, tìm kiếm sợi chỉ đỏ để liên kết các dữ kiện với nhau. Nghệ thuật, khi nó chống lại sự đồng nhất hóa, hay khi thu hút sự tập trung của chúng ta và khi làm chúng ta ngỡ ngàng trước những gì không thể bị tiêu thụ, là một hình thức của sự tái sinh về văn hóa và tinh thần”.

Để kết luận bài diễn văn, Đức Lêô trích dẫn Bài giảng trong Thánh lễ với các nghệ sĩ năm 1964 của vị Tiền nhiệm, Thánh Phalô VI: “Thánh Phaolô VI đã có những lời thật ý nghĩa và vẫn còn giá trị trong mối liên hệ giữa Giáo hội với giới nghệ sĩ. Ngài nói: ‘Chúng tôi cần các bạn. Sứ mạng của chúng tôi cần sự hợp tác của các bạn. Bởi lẽ, như các bạn thấy, sứ mạng của chúng tôi là loan báo và làm cho thế giới cảm nghiệm và đụng chạm được thế giới thiêng liêng vô hình và mầu nhiệm khôn tả của Thiên Chúa. Điều đó thực sự cần nguồn cảm hứng đến từ các bạn’”.