GIÁO PHẬN BÙI CHU

Thinh lặng có khi là một bức tranh sáng tối trên cùng một bề mặt, có lúc lại là một bức tranh hai mặt tương phản : mặt trước với những màu sắc hỗn độn, nhưng mặt sau lại là cảnh hoàng hôn bên sóng lặng ; mặt trước với những cảnh bạo tàn, thương đau, nhưng mặt sau lại là cảnh bình yên của thôn quê ; mặt trước như một bức tranh đầy đam mê, lôi cuốn, nhưng mặt sau lại là cảnh giản dị, đạm bạc…. Nhìn ra giá trị cao quý của thinh lặng là một nhãn quan tinh tế cần có một kinh nghiệm nội tâm.

Nét độc đáo của đời sống Kitô giáo không hệ tại ở hình thức bên ngoài nhưng ở giá trị nội tại. Vậy làm thế nào để diễn tả cách cụ thể cuộc hành hương tiến về thiên đàng mà mỗi Kitô hữu được mời gọi trong Mùa Chay này? Âm thầm cầu nguyện, lặng lẽ hy sinh và thành tâm sám hối là những việc làm cụ thể giúp các tín hữu đến gần Thiên Chúa hơn.

Đoạn Tin Mừng theo thánh Gioan hôm nay kể lại việc Đức Maria, Chúa Giêsu và các môn đệ của Ngài đi dự tiệc cưới tại Cana. Bữa tiệc đang vui thì hết rượu. Đức Maria báo cho Chúa Giêsu biết và Chúa Giêsu đã làm phép lạ hóa nước thành rượu ngon để niềm vui của khách dự tiệc cưới được trọn vẹn. Việc hóa nước thành rượu ngon tại tiệc cưới Cana của Chúa Giêsu gợi lên cho chúng một vài suy nghĩ về giá trị của đời sống hôn nhân gia đình.

Từ khi nắm trọng trách Chủ tịch Ủy ban Giám mục về Giáo dục Công giáo, Đức Cha Giuse Đinh Đức Đạo, Giám mục Phó Xuân Lộc luôn tận dụng những dịp lễ đặc biệt để ngỏ lời với các học sinh sinh viên nhằm khơi dậy nơi các em việc trau dồi những giá trị nhân bản và kitô giáo cao quý có thể làm thay đổi xã hội theo chiều hướng tích cực. Thao thức này cũng được ngài đề cập đến trong khi ngỏ lời với giới nhà giáo Công giáo. Chúng ta cùng đọc lại hai thư gần đây nhất của ngài viết cách nhau chỉ đầy một tháng, một cho giáo chức nhân Ngày Hiến chương Nhà Giáo và một cho giới học sinh và sinh viên dịp Giáng sinh .

Dường như ngày nay ngôn ngữ tiếng Việt đang bị biến dạng từng ngày! Một cách nói vui: Có lẽ xã hội đang hội nhập và thay đổi từng ngày đến chóng mặt, nên ngôn ngữ cũng phải hội nhập theo chăng! Khi phải chạy đua với thời gian như vậy, ngôn ngữ đã bị biến dạng và mai một, các từ, ngữ không còn giữ được lòng trung thành sắt son khi đứng kề bên nhau nữa; nhưng biết làm sao được vì ngôn ngữ luôn phải chịu lụy dưới quyền sinh quyền sát của con người. Họ đã chà đạp lên giá trị tinh ròng của chúng, không còn trung thành với chúng như thủa ban đầu mà bỏ đi chuộng những thứ ngôn ngữ khác lạ!

Sống trong một xã hội như vậy, là kitô hữu thực sự, chúng ta không khỏi băn khoăn lo lắng tự hỏi: tôi phải sống các giá trị gia đình như thế nào? Đâu là chuẩn mực của đời sống gia đinh? Tôi phải sống theo mẫu gương gia đình nào để gia đình tôi trở thành tế bào sống cho xã hội và Giáo Hội? Lời Chúa trong lễ Thánh Gia hôm nay giới thiệu với chúng ta hai mẫu gia đình lý tưởng: gia đình bà Anna và gia đình Mẹ Maria.

Không biết từ khi nào, hình ảnh người nghèo luôn luẩn quẩn trong tâm trí của tôi. Tôi nghĩ về họ. Tôi chạnh lòng và thương cảm cho người già neo đơn, cho đứa bé mồ côi không được đến trường, cho cha mẹ nghèo thức khuya dậy sớm mong cho đàn con có đủ cơm ăn áo mặc. Người nghèo đã đi vào cuộc đời của tôi như một người bạn, một người bên cạnh tôi chờ đợi sự chia sẻ. Tôi nghĩ về họ, nghĩ đến cuộc sống của họ. Và hôm nay, tôi chợt nhận ra : người nghèo đã đánh cắp trái tim của tôi. Họ đã lấy nó và giữ nó cho họ. Vì vậy, dù rất thích những món hàng giá trị kia, tôi cũng không mua được gì, vì tâm trí tôi luôn vang vọng : « Để tiền đó cho người nghèo, đừng vì niềm vui riêng cho mình mà lấy đi hạt cơm của người nghèo ». Không biết đã bao giờ bạn bị giằng co như thế chưa ? Giáng Sinh này, bạn sẽ tặng gì cho những người thân ?

Một Giáng Sinh nữa lại đến với mỗi chúng ta trong cuộc đời. Giáng sinh ấy chỉ có ý nghĩa khi chúng ta tìm ra giá trị lớn lao của biến cố này. Chúa Giêsu chính là món quà quý giá nhất mà Thiên Chúa tặng ban cho nhân loại. Cuộc đời chúng ta chỉ tìm được hạnh phúc khi có Chúa ở cùng và bao lâu ta biết chia sẻ niềm vui ấy cho tha nhân. Bạn và tôi đừng bao giờ để Giáng Sinh vụt qua mà không để lại chút dư âm nào. Hãy sống mùa Giáng sinh năm nay như là Giáng sinh cuối cùng của cuộc đời, và khi đó bạn sẽ biết cách để sống niềm vui Giáng sinh một cách đích thực.

Ý niệm “ngoại tình” chỉ có trong tình yêu đôi lứa. Ngoại tình đối lại với tình yêu chung thủy. Một mối tình trong sáng và thủy chung son sắt không có chỗ đứng cho ngoại tình, và khi ngoại tình xuất hiện thì tình yêu sẽ bị tổn thương, mất đi ý nghĩa đích thực và giá trị của nó. Ý niệm ghen tuông cũng từ đó phát sinh ra và giống như bức tường lửa ngăn chặn con vi-rút ngoại tình lẻn vào. Ghen tuông cần thiết cho một mối tình chung thủy và bền vững, tuy nhiên ghen tuông cần phải dừng lại ở một giới hạn nhất định như chút gia vị cay của bột tiêu làm cho bàn tiệc cuộc tình thêm đậm đà và sinh động. Ghen tuông còn được ví như thước đo chiều dài, cao và sâu của tình yêu.

Trong một nền giáo dục đúng đắn, nghĩa là đề cao giá trị nhân bản, tôn trọng người khác, đặc biệt là tôn trọng sự thật : con người không ngại nói lời xin lỗi người khác khi nhận ra mình đã có lỗi, xin lỗi chính mình khi giác ngộ rằng mình đã thiếu lòng tự trọng.

Sự ra đi của Thầy Giuse giúp cho những người ở lại thật nhiều bài học giá trị về ý nghĩa cuộc đời. Nay Thầy đã đi trọn hành trình dương thế, đã hoàn tất hy lễ thánh hiến ở trần gian. Xin cho chuyến đi của người con cái Chúa trên đường về nhà Cha đã cập bến bình an. Xin lòng thương xót của Chúa sớm đưa linh hồn Thầy về hưởng mùa xuân vĩnh cửu với Ngài. Khi được ơn nghĩa cùng Chúa thì xin cũng xin Thầy cũng nhớ đến những người còn đang rong ruổi trên đường lữ hành đầy gió bụi này.

Quả thực, đời sống của người Kitô hữu chỉ thực sự trở nên giá trị, phản ảnh đúng theo ý muốn của Thiên Chúa khi biết trao gửi trọn vẹn con người cho Chúa và sống theo giới răn yêu thương mà chính Đức Giêsu đã nêu gương. Nhờ lòng cậy trông vào Chúa, mọi thăng trầm trong cuộc sống của chúng ta sẽ được Chúa mặc cho ý nghĩa mới. Bởi nơi Thánh Giá, tột cùng của sự đau khổ nhưng cũng là đỉnh cao của tình yêu mà Thiên Chúa dành cho nhân loại, chúng ta được mời gọi quy chiếu cuộc đời của mình vào đó. Vì chính nơi đó, con người sẽ đón nhận được tình yêu và lòng thương xót của Thiên Chúa, nhờ vậy “tâm hồn anh em sẽ được nghỉ ngơi bồi dưỡng” (Mt 11,29b).

Từ những nhận định trên của thánh giáo hoàng Gioan Phaolô II, tác giả bài viết này lưu tâm đến dung mạo Á Đông nơi Đức Giêsu với những nét làm nên con người Á Châu, chẳng hạn Ngài là một con người có tâm hồn tôn giáo thật sâu xa, con người chiêm niệm, tiên vàn là con người của tình thương, cảm thông, con người của mọi người đặc biệt của người nghèo và đau khổ. Cũng vậy, trong khi nói về thực tại Nước Trời cho dân chúng cùng thời, Đức Giêsu đã dùng những dụ ngôn và những hình ảnh rất gần gũi với đời thường và những giá trị truyền thống như một phương pháp thật bài bản giúp người nghe dễ dàng lãnh hội được những gì Ngài truyền đạt.

Một khi đã nhận ra đúng giá trị ơn gọi của mình và dấn thân sống theo ơn gọi như thế, đời sống thánh hiến trở nên một “thiên đàng” ngay ở trần thế. Họ thực sự là những tu sỹ “chất lượng cao”, là công dân của Nước Trời, bởi đã sống trọn mối hiệp thông với Thiên Chúa và anh chị em mình.

Trong bữa tiệc, khi nhận lương thực là Mình Máu Thánh, mọi người lớn nhỏ, giầu nghèo đều nhận như nhau. Chính những điểm này giúp con người khi đến với trung tâm của Lòng Thương xót nhìn thấy giá trị, phẩm giá của con người được đề cao, sự sống được coi trọng và công bình bác ái được tỏa rạng đều khắp.

Tất cả mọi người hiểu được giá trị của thời gian nên chúng ta mới được nhắc nhở : « thời gian là vàng bạc ». Ai ai cũng có 24 giờ một ngày. Điều quan trọng là chúng ta đã sử dụng nén bạc quý giá ấy ra sao trong suốt cuộc đời của mình.

Tôi không biết từ “mặc cả” sinh ra từ hồi nào, nhưng chắc hẳn nó đã xuất hiện từ lâu lắm rồi! Dường như bất cứ điều gì con người cũng có thể đưa ra để trao đổi, thương lượng và mặc cả với nhau: Từ những điều nhỏ bé nhất đến cả những điều vĩ đại như những giá trị tinh thần.