Ít hơn Chúa
- Chủ nhật - 03/05/2026 21:49
- In ra
- Đóng cửa sổ này
“Tội thờ ngẫu tượng là tội thờ bất cứ thứ gì chỉ nên sử dụng, hoặc sử dụng bất cứ thứ gì chỉ nên tôn thờ!” - Augustinô. Vì thế, “Điều mà tôi sẵn sàng cho đi ‘bất cứ thứ gì để có’, và không nhận ‘bất cứ thứ gì để mất’ là Thiên Chúa của tôi.
“Thần linh mặc lốt người phàm đã xuống với chúng ta!”.“Tội thờ ngẫu tượng là tội thờ bất cứ thứ gì chỉ nên sử dụng, hoặc sử dụng bất cứ thứ gì chỉ nên tôn thờ!” - Augustinô. Vì thế, “Điều mà tôi sẵn sàng cho đi ‘bất cứ thứ gì để có’, và không nhận ‘bất cứ thứ gì để mất’ là Thiên Chúa của tôi. Tôi không bao giờ tôn thờ một thứ gì đó ít hơn Ngài!” - J. McMath.
Lời Chúa hôm nay hé lộ một nghịch lý: con người không ngừng tìm kiếm Thiên Chúa, nhưng lại dễ dàng tôn thờ một điều gì đó ‘ít hơn Chúa!’.
Tại Lystra, sau khi Phaolô chữa lành một người bại, dân thành kêu lên, “Thần linh mặc lốt người phàm đã xuống với chúng ta!”. Họ gọi Phaolô và Barnaba là thần, và định dâng lễ tế hai ngài. Phaolô xé áo mình: “Chúng tôi đây cũng chỉ là người phàm!” - bài đọc một. Đó không chỉ là một sai lầm, nhưng là một phản xạ tôn giáo: con người luôn muốn hữu hình hoá Thiên Chúa; và khi không thể nắm bắt Ngài, họ dễ thay thế Ngài bằng một điều gì đó gần hơn, dễ thấy hơn - nhưng không phải là Ngài. Thánh Vịnh đáp ca nhắc lạihướng đi đúng: “Xin đừng làm rạng rỡ chúng con, lạy Chúa, nhưng xin cho Danh Ngài rạng rỡ!”.
Một thực tại hữu hạn có thể được đẩy lên vị trí chỉ Thiên Chúa mới có. Vì thế, ngẫu tượng không chỉ là thờ một điều sai, nhưng là yêu một điều đúng theo một trật tự sai, một ordo amoris bị đảo lộn khi điều hữu hạn được tuyệt đối hoá, và Thiên Chúa bị đẩy ra khỏi chỗ của Ngài. Những thực tại ấy không đến như thần linh, nhưng dần được sống như thần thánh; chính ở đó, con người bắt đầu lệch hướng - nhiều khi ngay trong những chọn lựa rất quen của bạn và tôi. “Điều bạn trao niềm tin tuyệt đối sẽ trở thành thần của bạn!” - Hans Urs von Balthasar.
Phải chăng vì thế, trong Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu nói đến Đấng Bảo Trợ: “Đấng đó sẽ dạy anh em mọi điều và làm cho anh em nhớ lại tất cả những gì Thầy đã nói”. Thánh Thần không chỉ dạy điều phải tin, nhưng thanh luyện điều chúng ta yêu; Ngài không thêm một đối tượng mới, nhưng giải phóng con người khỏi những gì đã chiếm chỗ của Thiên Chúa, và sắp xếp lại trật tự của tình yêu - reordinatio amoris.
Nếu con người dễ tôn thờ một điều gì đó ‘ít hơn Chúa’, thì nơi Đức Giêsu Kitô, Thiên Chúa không còn là Đấng xa vời để phải thay thế - “Ai thấy Thầy là thấy Chúa Cha!”. Ngài không chỉ là con đường, nhưng là lối dẫn vào tương quan với Cha; không chỉ dạy phải yêu thế nào, nhưng dạy phải yêu ai. Vì thế, điều quyết định không còn là chọn điều này điều kia, nhưng là nhận ra Đấng duy nhất đáng cho đi tất cả để có, và không nhận bất cứ thứ gì để mất. Chỉ khi ở lại trong Ngài, con người mới thôi tuyệt đối hoá những gì hữu hạn, và tình yêu được đặt lại đúng chỗ. “Con người không thể sống mà không thờ phượng; nếu không thờ Thiên Chúa thật, họ sẽ thờ những thần giả!” - Joseph Ratzinger.
“Lạy Chúa, ngẫu tượng thường làm con hao tổn và lầm lạc. Xin sắp xếp lại tình yêu của con, để với con: Chúa trên hết, Chúa trước hết; không ai hơn Chúa, không chi bằng Chúa!”, Amen.