Bùi Chu, nơi viết tiếp những trang sử hào hùng

Giáo phận Bùi Chu là một Giáo phận giàu truyền thống đức tin. Giáo phận là nơi được vinh dự đón nhận hạt giống Tin Mừng đầu tiên tại Việt Nam. Dù khi gieo xuống, hạt giống này mới chỉ là “hạt cải nhỏ bé”, chịu mục nát đi bởi biết bao gian nan, thử thách; nhưng nhờ được tưới đẫm bằng mồ hôi, nước mắt và cả máu đào của các chứng nhân đức tin, hạt giống ấy đã bén rễ sâu, vươn mạnh và trổ sinh biết bao hoa thơm, trái ngọt, trong số đó, phải kể đến 44 vị tử đạo Bùi Chu đã được tuyên phong hiển thánh. Tuy nhiên, đức tin không bao giờ là câu chuyện chỉ thuộc về quá khứ, nhưng phải được làm cho sống động trong hiện tại, và mở ra với tương lai. Những gì cha ông đã sống, đã gìn giữ và chuyển trao lại, không chỉ để con cháu tự hào về một quá khứ hào hùng, nhưng phải trở thành động lực để mỗi thế hệ biết nỗ lực làm cho gia sản ấy tiếp tục trổ sinh hoa trái trong những hoàn cảnh mới. Và quả thực, nhìn vào Bùi Chu ngày nay, mỗi người con của Giáo phận có quyền tự hào, không chỉ với những gì đã làm được trong quá khứ, nhưng còn với những điều đang diễn ra ngay trong hiện tại: tự hào về một Giáo phận có số tín hữu đông đảo, với tỉ lệ người Công giáo thuộc hàng nhất nhì tại Việt Nam; tự hào về một mảnh đất mà người ta dễ dàng được chiêm ngắm những ngôi Thánh đường rộng lớn; và nhất là, tự hào về một thành trì đức tin, nơi mà giữa sự xoay vần nhanh chóng của thời cuộc, sự hăng say, nhiệt thành sống Đạo vẫn không hề lịm tắt. Tất cả làm nên một diện mạo đức tin rất đặc trưng, rất Bùi Chu, khó có thể lẫn lộn với những nơi khác. Khía cạnh “rất Bùi Chu” ấy được thể hiện vô cùng sống động, qua đại lễ Khánh thành và Cung hiến Nhà thờ Chính tòa của Giáo phận diễn ra lúc 09g thứ Sáu, ngày 25/09/2026, như một lời giới thiệu đầy sống động với quý Đấng bậc và quý khách đến với Giáo phận.

Ấn tượng đầu tiên ắt hẳn là sự choáng ngợp về một không gian rộng rãi, lộng lẫy của tổng thể công trình kiến trúc mà quý Đức Cha nói vui là “một Rôma thu nhỏ”. Tuy nhiên, sự bề thế đó không hề là một sự phô trương màu mè, hình thức. Ngôi Nhà thờ sừng sững hôm nay là kết quả của một hành trình dài, được làm nên bởi công sức và sự hy sinh của rất nhiều người: người góp của, người góp công, người góp lời cầu nguyện, có những đóng góp được mọi người biết đến, cũng có những hy sinh diễn ra trong âm thầm, nhưng tựu trung lại, tất cả đều ước muốn dành cho Chúa những gì tốt đẹp nhất trong khả năng của mình. Vì thế, vẻ đẹp mà Bùi Chu hướng tới không phải để khoe khoang với thiên hạ, nhưng là muốn dùng ngôn ngữ của cái đẹp để kể câu chuyện về lòng tin, sự quảng đại, yêu mến Thiên Chúa, câu chuyện về sự hiệp nhất chung sức chung lòng của các thành phần trong Giáo phận. Không có lòng yêu mến Chúa, người ta sẽ quẩn quanh với nhu cầu cá nhân của mình và chẳng bao giờ thấy dư dả để đóng góp dù chỉ là chút ít; không có sự hiệp nhất, một công trình lớn lao như thế sẽ chẳng thể hoàn thành.

Nhất là người con Bùi Chu, qua lòng gắn bó, yêu mến Thánh lễ, đã minh chứng rằng: Giá trị thực sự của một Ngôi thánh đường không hệ tại ở việc đáp ứng nhu cầu tham quan, nhưng nơi đó chỉ có sức sống khi người tín hữu tìm đến để gặp gỡ Thiên Chúa. Sẽ là vô nghĩa nếu Nhà thờ lộng lẫy mà Thánh lễ cử hành ở đó lại vắng tanh bởi nếu chỉ có vẻ nguy nga, lộng lẫy, một ngôi Thánh đường có thể gây ấn tượng nhưng cũng chỉ dừng lại ở những giá trị trần thế; còn khi những lời kinh được cất lên, khi cộng đoàn cùng quy tụ quanh bàn thờ, khi Thánh lễ trở thành một phần của nhịp sống hằng ngày, nơi ấy mới thực sự trở thành mái nhà của những người con của Thiên Chúa, nơi ấy mới thực sự thành “chứng nhân” của những phép màu vĩ đại. Điều thật sự đáng quý là tại những nơi có Ngôi thánh đường đẹp ở Bùi Chu, việc tham dự các cử hành Phụng vụ cũng đều đông đảo và sốt sắng. Trong dịp đại lễ vừa rồi cũng vậy, dù diễn ra vào ngày thường, khi công việc vẫn đang chờ đợi, khi cuộc sống vẫn bận rộn, hàng chục ngàn người vẫn sắp xếp thời gian tham dự Thánh lễ. Cả bên trong Nhà thờ lẫn ngoài quảng trường rộng lớn đều được lấp đầy bởi đoàn người tham dự Thánh lễ, quả thực là một hình ảnh đẹp, đầy sức sống và hy vọng: giữa bao nhiêu bận rộn, người tín hữu Bùi Chu vẫn đặt Chúa ở trung tâm đời sống của mình. Không chỉ yêu mến Thánh lễ qua việc hiện diện, biết bao người còn nỗ lực chuẩn bị để Thánh lễ được diễn tiến một cách trang trọng hết mức có thể: người lo trang trí, người tất bật xếp ghế, chuẩn bị âm thanh, màn hình, người nỗ lực tập hát, thổi kèn… Mỗi người một việc, ai cũng muốn đóng góp phần mình, như một nốt nhạc nhỏ, làm nên bản hùng ca ngợi khen tán dương Chúa.

Như thế, ngày khánh thành và cung hiến Nhà thờ Chính tòa là dịp thuận tiện để người con của Bùi Chu có thể nhìn lại hành trình đức tin của Giáo phận mình bằng một tâm tình vừa biết ơn vừa trách nhiệm: chúng ta đã nhận được một gia sản quý giá từ cha ông; và ngày hôm nay chính là cơ hội để tuyên bố rằng gia sản ấy không bao giờ dừng lại trong ký ức, nhưng thế hệ hôm nay sẽ có trách nhiệm làm cho giá trị cao quý ấy tiếp tục đến với những người trẻ đang lớn lên trong một hoàn cảnh rất khác. Câu chuyện về những ngày tháng Giáo phận xây dựng ngôi Nhà thờ Chính tòa, về sự quảng đại của bao người, về những Thánh lễ đông đảo, về niềm vui ngày cung hiến, sẽ khích lệ các thế hệ sau viết tiếp trang sử hào hùng của ông cha. Vì thế, Nhà thờ Chính tòa được cung hiến hôm nay không khép lại câu chuyện của một công trình; nó mở ra một chặng đường mới cho đời sống Giáo phận. Ước mong dưới mái Nhà thờ Chính tòa này, những lời kinh sẽ luôn được vang vọng, biết bao tâm hồn sẽ tìm gặp được ơn thánh và truyền thống tốt đẹp mà Bùi Chu đã nhận lãnh qua bao thế hệ sẽ không dừng lại ở niềm tự hào về quá khứ, nhưng tiếp tục được viết bằng chính đời sống của mỗi người con Bùi Chu.